لیست صنايع دستي ایران

mpb

مدیر تالار مهندسی معماری
  • تعریف صنایع دستی :
نوعی کار است که در آن لوازم تزئینی و کاربردی تنها با استفاده از دست یا ابزار ساده ساخته می‌شود.معمولاً این کلمه به روشهای سنتی ساختن کالاها اطلاق می‌گردد. استادکاری مخصوص هر یک از این موارد مهم‌ترین ملاک است. چنین چیزهایی اغلب از لحاظ فرهنگی و یا مذهبی فوق العاده هستند. لوازمی که بصورت تولید انبوه و یا با ماشین آلات مختلف ساخته می‌شوند جزء صنایع دستی نیستند. آنچه مقوله صنایع دستی را از هنر کاردستی متمایز می‌‌سازد , هدف از ساخته آنهاست. صنایع دستی لوازمی هستند که قرار است مورد استفاده قرار گرفته و کهنه , پوسیده و غیره شوند. مورد استفاده آنها بیش از یک تزئین ساده است. صنایع دستی اغلب کارهای فرهنگی و رسومی تری تلقی می‌شوند زیرا به عنوان بخشی از ملزومات زندگی روزمره مطرح هستند. درحالی که هنر و کاردستی بیشتر یک فعالیت سرگرمی گونه و یک ارائه بی نقص از یک تکنیک خلاقیت است. از جنبه‌های عملی انواع مختلف صنایع دستی به دلیل شباهت مورد استفاده همپوشانی زیادی دارند.




  • فهرست صنایع دستی :






نساجی سنتی



  • · ابریشم بافی..................................................................................#4
  • · احرامی بافی.................................................................................#5
  • · ارمک بافی.....................................................................................#6
  • · بافت انواع پارچه های سنتی ( باشلق، کرباسبافی، قناویز، فرتبافی، شمد بافی، گزبافی، چیفیه بافی، جیمبافی).........................................................................................
  • · برک بافی......................................................................................#7
  • · پتو بافی.......................................................................................
  • · ترمه بافی....................................................................................#8
  • · جاجیم بافی ( موج بافی، ماشته بافی، ساچیم بافی).........................#9
  • · چادر بافی....................................................................................#10
  • · حوله بافی
  • · دارایی بافی(ایکات).......................................................................#11
  • · زری بافی( زربفت)........................................................................#16
  • · سجاده بافی...............................................................................#12
  • · سیاه چادر بافی..........................................................................#13
  • · شال بافی..................................................................................#14
  • · شعر بافی..................................................................................#15
  • · شک بافی
  • · عبا بافی
  • · گلیج
  • · متکازین ( گلیمچه)
  • · مخمل بافی
  • · نوار بافی ( پن بافی، داخله بافی، کارت بافی، خوس بافی،دریس بافی، نوار بافی)
  • · پرده بافی
  • · حمام سری
  • · عریض بافی

بافته‌های داری و زیراندازها






  • · پلاس بافی
  • · زیلو بافی
  • · قالی بافی / قالی ( گل برجسته، خرسک، قالی دورویه، نمکدان بافی، چنته)
  • · گلیم ( گل برجسته، ورنی، شریکی پیچ، سفره کردی، مفرش، مسند، گلیم دو رو، ساده، سوزنی، رند)
  • · جل اسب
  • · اجاق قرانی
  • · خورجین بافی
  • · نمد مالی /نمد
  • · سر انداز بافی



پوشاک سنتی






  • · لباس های محلی
  • · بافتنی های سنتی( کلاه- جوراب و...)
  • · برقع
  • · پای پوشهای سنتی( گیوه-گیوه چینی- آجیده دوزی یا تخت کشی، گیوه دوری – گیوه بافی – چارقد دوزی- چموشدوزی)
  • · پوستین دوزی
  • · چوقا دوری
  • · عروسک بافی
  • · قلاب بافی
  • · مجسمه های محلی (مومی)


رودوزی‌های سنتی




  • · آجیده دوزی ( لایه دوزی )
  • · آیینه دوزی
  • · اشرفی دوزی( سکه دوزی)
  • · بلیشدوزی (قراق دوزی)
  • · پته دوزی (سلسله دوزی)
  • · پولک دوزی
  • · پیله دوزی
  • · تسمه دوزی
  • · تفرشی دوزی
  • · چهل تکه دوزی( خاتمی دوزی، لندره دوزی)
  • · خوس دوزی
  • · دانه دوزی
  • · ده یک دوزی ( برجسته دوزی)
  • · رودوزی بمپور
  • · زرتشتی دوزی
  • · زرک دوزی
  • · زغره دوزی
  • · ستاره دوزی
  • · سرافی دوزی
  • · سرمه دوزی
  • · سکه دوزی ( چشمه دوزی- درویش دوزی- ژوردوزی)
  • · شرابه دوزی(منگوله دوزی- آویزه دوزی)
  • · شمسه دوزی
  • · صدف دوزی
  • · قلاب دوزی
  • · قیطان دوزی (فتیله دوزی- مغزی دوزی- یراق دوزی)
  • · کتیبه دوزی
  • · کردی دوزی
  • · کم دوزی (کمان دوزی –کمه دوزی)
  • · گلابتون دوزی( بادله دوزی)
  • · لانه زنبور دوزی
  • · مخمل دوزی
  • · مرصع دوزی (سنگ دوزی)
  • · مروارید دوزی
  • · مضاعف دوزی
  • · ملیله دوزی
  • · ممقان دوزی
  • · منجوق دوزی
  • · نقده دوزی
  • · نقش دوزی
  • · نوار دوزی



چاپ‌های سنتی





  • · قلمکار ( چاپ مهری و نقاشی )
  • · کلاغه ای یا باتیک (چاپ مهری یا نقاشی و دندانی )


سفال، سرامیک و کاشی سنتی





  • · خرمهره سازی
  • · سفال و سرامیک
  • · کاشی سازی
  • · کاشی زرین فام
  • · کاشی مشبک
  • · کاشی معرق
  • · کاشی معقلی
  • · کاشی مینایی
  • · کاشی هفت رنگ
  • · نقاشی روی سفال ( نقاشی روی لعاب- نقاشی زیر لعاب )


صنایع دستی مستظرفه





  • · پاپنه ماشه
  • · تذهیب
  • · تشعیر
  • · جلد سازی
  • · صحافی سنتی
  • · طراحی سنتی (طراحی فرش و...)
  • · قطاعی (کاغذ و پارچه )
  • · کاغذ سازی دستی
  • · نقاشی سنتی دیواری
  • · نقاشی روی استخوان
  • · نقاشی قهوه خانه ای
  • · نقاشی گل ومرغ
  • · نقاشی لاکی
  • · نگارگری ایرانی( نقاشی ایرانی/ میننیاتور)
  • · تزئین ساز و جامه دان

صنایع دستی چرمی






  • · جلد سازی چرمی سنتی
  • · سراجی سنتی
  • · سوخت روی چرم
  • · معرق چرم
  • · نقاشی روی چرم
  • · نقش اندازی ضربی روی چرم
  • · زینسازی
  • · ساخت و تزئین ساز وکیف ساز

هنرهای دستی وابسته به معماری




  • · آهک بری (ساروج بری)
  • · گچ بری
  • · مقرنس کاری /مقرنس سازی


صنایع دستی
فلزی




  • · حجم های فلزی سنتی
  • · افزار فلزی (اسلحه سازی و ...)
  • · جُنده کاری
  • · چلنگری
  • · حکاکی روی فلز
  • · دوات گری
  • · زمود گری
  • · ساخت زیور آلات سنتی
  • · ضریح سازی
  • · علامت سازی
  • · قفل سازی
  • · قلم زنی
  • · کوفته گری (طلا کوبی روی فولاد و غیره )
  • · گرگور بافی
  • · مس گری
  • · مشبک فلز
  • · ملیله کاری
  • · مینا کاری

ابزار های دقیق


  • · قطب نما سازی
  • · اسطرلاب سازی



صنایع دستی چوبی





  • · حجم های چوبی سنتی (پیکر تراشی )
  • · ارسی سازی
  • · بامبو بافی
  • · ترکه بافی (ارغوان بافی- مروار بافی –چم بافی)
  • · چیق بافی
  • · حصیر بافی( بوریا بافی )
  • · خاتم کاری
  • · خراطی
  • · ساخت ساز های چوبی سنتی
  • · سوخت روی چوب
  • · قواره بافی
  • · کپوبافی
  • · کنده کاری روی چوب
  • · گره چینی
  • · محرق چوب
  • · مشبک چوب
  • · معرق چوب
  • · معرق منبت
  • · منبت چوب
  • · نازک کاری
  • · نقاشی روی چوب


صنایع دستی دریایی


  • · صنایع دستی دریایی
  • · نقاشی روی صدف





صنایع دستی
سنگی




  • · حجم های سنگی
  • · تراش سنگ های قیمتی یا نیمه قیمتی
  • · سنگ تراشی سنتی (حجاری)
  • · حکاکی روی سنگ
  • · خراطی سنگ
  • · فیروزه کوبی
  • · مرصع کاری
  • · مشبک سنگ
  • · معرق سنگ
  • · موزائیک سنگ



آبگینه





  • · آئینه کاری
  • · تراش شیشه
  • · شیشه حرارت مستقیم
  • · شیشه گری فوتی
  • · معرق شیشه/ شیشه خانه بندی
  • · نقاشی پشت شیشه
  • · نقاشی روی شیشه
  • · همجوشی شیشه


پیشه‌های سنتی وابسته به صنایع دستی




  • · ابریشم کشی
  • · رفو گری
  • · رنگرزی گیاهی
  • · گلابتون دوزی
  • · نخ ریسی سنی



منابع:سایت ویکی پدیا و ماهنامه سفر، «رشته‌های صنایع دستی در یک نگاه»، شماره۱۳، سال شانزدهم، دوره جدید، دی ۱۳۸۶، ص.۴۷.










فهرست در حال تکمیل است ...[ 1393/03/07 ]
 
آخرین ویرایش توسط مدیر:

E . H . S . A . N

مدیر تالار مهندسی معماری مدیر تالار هنـــــر
صنایع دستی شماره 01 - منبت کاری

صنایع دستی شماره 01 - منبت کاری

منبت کاری :
منبت یکی از هنرها و صنایع دستی است. در این هنر نقش‌ها به صورت نقش برجسته روی زمینه کار قرار می‌گیرند. منبت‌کاری چوب یکی از شاخه‌های منبتکاری است ولی منبت کاری بیشتر به صورت کنده کاری روی چوب اجرا می‌شود.
http://iran-eng.com/attachment.php?attachmentid=210453&d=1401279730

تاریخچه
در ایران منبت کاری قدمتی چند هزار ساله دارد. یکی از مناطقی که منبت کاری به صورت حرفه‌ای و ماهرانه دنبال می‌شود شهرستان ملایر و مخصوصا روستایی به نام دهنوآورزمان است که همه مردم در این روستا به شغل منبت و یا نجاری و صنایع مرتبط با منبت سرو کار دارند و مشغول هستند. تویسرکان جوکار روستاهای اشتر مل و سید شهاب تویسرکان نیز منبت کاران زیادی را در خود جای داده‌اند.
تاریخچه منبت کاری همانند بقیهٔ هنرها و صنایعی که بنیانگذار آن مردم عادی بوده‌اند و در امان جوامع پراکندهٔ بشری متولد شده و رشد کرده چندان روشن نیست و به درستی نمی‌توان گفت این هنرصنعت از چه زمانی ابداع شده و رواج یافته. اما آنچه مسلم است چوب به عنوان فراوانترین مادهٔ اولیهٔ موجود در طبیعت جزو نخستین موادی است که توجه بشر را به خود جلب کرده و برای ساخت و پرداخت انواع وسایل مصرفی و هنری مورد استفاده قرار گرفته. بنا به اسناد و مدارک موجود منبت کاری در ایران متکی به سابقه یی بیش از هزار و پانصد سال است و حتی عده یی از محققان به صراحت اظهار نظ ر نموده‌اند که قبل از ظهور ساسانیان نیز منبت کاری در ایران رواج داشته، ولی هیچ بازماندهٔ تاریخی که این ادعا را اثبات کند در دست نیست.
قدیمیترین اثر منبت موجود که تاریخ نیمهٔ اول قرن سوم هجری قمری را دارد یک لنگه در چوبی متعلق به مسجد جامع عتیق شیراز است که در دورهٔ عمر و بن لیث صفاری ساخته شده و دارای زیر سازی از چوب تبریزی می‌باشد و روی آن با خلال‌هایی از چوب گردو و نقوش پر ضلعی بسیار زیبایی زینت شده و بعد از آن باید یک سر در منبت کاری شده از چوب کاج را مورد اشاره قرار داد که ساخت قرن چهارم هجری قمری است و روی آن با ظرافت کامل خط وط کوفی با قط ری حدود سه سانتی متر کنده کاری شده است.
بعد از ظهور اسلام و با توجه به شیوع روحیهٔ ساخت مراکز و مساجد اسلامی، هنرمندان ایرانی جزو اولین کسانی بودند که تمامی‌توان و استعداد خویش را صرف تزئین مساجد کردند و به موازات هنر نمایی معماران، کاشیکاران سنگتراشان، گچبرها و... منبت کاران نیز جذب فعالیت در این زمینه شدند و آثاری به وجود آوردند که متاسفانه امروزه نمونه‌های زیادی از آنها در دست نیست ولی به اتکای همان باقیمانده‌های ناچیز می‌توان گفت آنچه برای تزئین مساجد و به شکل منبر، رحل قرآن و در و پنجره ساخته شده نمونهٔ بسیار ارزنده یی از ذوق و هنر ایرانیان است.
در دورهٔ صفویه، با توجه به اینکه ساخت ابنیهٔ مذهبی و نیز کاخهای سلطنتی در ایران افزایش چشمگیر و محسوسی یافت عدهٔ زیادی از هنرمندان به اصفهان که مرکز کشور بود و اکثر ابنیهٔ مورد اشاره در آن احداث می‌شد روی آوردند و تجمع این هنرمندان در یک نقطه که تبادل تجربیات از اولین برآیندهای آن بود باعث شد تا آثاری ماندنی و اعجاب انگیز به وجود آید.
به دنبال حملهٔ افغانها به ایران و پس از آن درگیریهای سیاسی که عرصه را بر هر نوع فعالیت سازنده یی محدود می‌گردد هنرمندان و صنعتگران منبت کار تدریجا پراکنده و جذب مشاغلی غیر تخصصی شدند و آن عده یی هم که هنوز به کار اشتغال داشتند و با سماجت می‌کوشیدند تا جلوی مرگ این هنر صنعت ارزنده را بگیرند مجال چندانی برای فعالیت در رشتهٔ هنری و صنعتی خود نداشتند. در این زمان، آباده (از توابع استان فارس) تنها مرکز تجمع منبت کاران کشور به حساب می‌آمد و جز این، در هیچ جای دیگر از کشور پهناورمان نشانی از منبت کاران و منبت کاری دیده نمی‌شد.
بعد از سقوط سلسلهٔ قاجاریه، مردم که از واگذاری بدون قید و شرط کشور توسط حکومتگران به بیگانگان به تنگ آمده و جستجو گر راهی برای بازگشت به ازرش‌های فرهنگی و صنعتی خویش بودند، علیرغم حکومت کودتا که سعی در حفظ روابط و ضوابط پیشین داشت بسیاری از معیارها را در هم ریختند و بدیهی است که در چنین شرایط ی هنرمندان و صنعتگران و اهل حرفه نیز نقشی بزرگ داشتند. در همین رابط ه استاد احمد صنیعی و استاد علی مختاری که جزو معدود باقیماندگان استادان منبت کار بودند به تهران آمده و ضمن جدی گرفتن حرفهٔ منبت کاری به تربیت شاگردانی جهت احیا و حفظ هنر و صنعت آبا واجد ایشان پرداختند و تاسیس سازمان صنایع دستی ایران به عنوان حافظ و نگاهبان صنایع سنتی و بومی وسیلهٔ دیگری بود که باعث شد تا عده یی در زیر چتر حمایت آن گرد آمده و مانع مرگ منبت کاری در ایران شوند.
تفاوت
البته در برخی دیگر از رشته‌های هنری چوبی مثل خراطی، و ابزار زنی و معرق‌کاری نیز نوعی کنده کاری اجرا می‌شود بنابراین نمی‌توان به آنها عنوان منبت کاری اطلاق نمود زیرا منبتکاری نوعی کنده کاری غیر همگن برای رسیدن به نقش برجسته مطابق طرحهای مورد نظر است.

اساتید
جواد درویش زاده از اساتید برجسته رشته منبت کاری می‌باشد که موفق به گرفتن مهر اصالت از سازمان یونسکو در سال ۱۳۹۱ شده‌اند. برخی از کارهای ایشان در سایت www.urmiamonabat.ir نمایش داده شده است.

کارگاه منبت کاری چگونه ایجاد شد؟
منبت کاری نیز مانند خاتم کاری از هنرهائی است که در دوران صفویه راه پیشرفت و ترقی را به سرعت پیمود و هنرمندان منبت کار آثار بسیار زیبائی در این دوره از خود باقی گذاردند ولی در دوره قاجاریه به علت عدم توجهی که به هنر و هنرمندان شد، این هنر نیز در بوتة فراموشی ماند و رو به انحطاط نهاد، تا این که با ظهور سلسله پهلوی خوشبختانه هنر منبت نیز مانند سایر صنایع مستظرفه مورد توجه خاص رضا شاه سر سلسله دودمان پهلوی قرارگرفت و موجبات احیای این هنر فراهم گشت و منبت کاری که تا این زمان در حال رکود بود مجدداً راه تکامل و تطور را پیمود.
در بین شهرهای ایران دو شهر آباده و شیراز از مراکزی است که در آن منبت کاری و سایر رشته‌های این هنر رواج بسیار دارد و مخصوصاً در شهر آباده هنر مزبور رونق بیشتری دارد. و در سال ۱۳۱۱ که حسب الامررضا شاه به منظور متمرکز ساختن هنرهای ملی، «هنرستان صنایع قدیمه» تأسیس گردید، مرحوم احمد امامی که از هنرمندان بنام و از استادان بزرگ منبت کاری به شمار می‌رفت و در شهر آباده سکنی داشت به منظور ایجاد کارگاه منبت کاری و تعلیم هنر جویان به تهران دعوت گردید. مرحوم احمد امامی به همراهی فرزند خود، علی امامی (رئیس فعلی کارگاه منبت کاری) به تهران آمد و کارگاه منبت، به همت این استاد فقید تأسیس گردید.
مرحوم استاد امامی تا سال ۱۳۱۹ که در قید حیات بود خدمات ارزنده و شایان توجهی در جهت پیشرفت منبت و پرورش هنرمندان قابل و باذوقی در این زمینه انجام داد و آثار نفیس و زیبائی از خود باقی گذارد که فعلاً در موزة هنرهای ملی نگاهداری می‌شود.
بعد از در گذشت استاد احمد امامی، فرزند با ذوق و هنرمند او علی امامی ریاست کارگاه منبت کاری را عهده دار شد و به آموزش و پرورش هنرجویان و علاقمندان این هنر پرداخت.
علی امامی به سال ۱۲۹۱ در شهر آباده دیده به جهان گشود و بعد از طی دوران تحصیلی، با شوق و علاقه وافری که به هنر آباء و اجدادی خود نشان می‌داد، تحت نظر و تعلیم پدر هنرمند خویش، به آموختن اصول مقدماتی فن منبت کاری مشغول شد وبا استعداد قابل توجهی که داشت پدرش او را به همراهی خود به تهران آورد. علی امامی از این پس به ادامه کوششهای هنری در کارگاه منبت اشتغال ورزید و بعد از مرگ پدر، از آنجا که استادی لایق و با کفایت به شمار می‌رفت در رأس این کارگاه، به تعلیم هنرجویان و خلق آثار زیبا و پر ارزش منبت پرداخت.

مراکز مهم منبت کاری
شهرهای آباده در استان فارس و شهر گلپایگان در استان اصفهان مرکز اصلی منبت‌کاری محسوب می‌شوند همچنین در شهر بوشهر نیز عده‌ای به منبت کاری اشتغال دارند و در دیگر نقاط کشور هم به طور پراکنده منبت کاری رایج است.
 

پیوست ها

  • images.jpg
    images.jpg
    9.7 کیلوبایت · بازدیدها: 0

E . H . S . A . N

مدیر تالار مهندسی معماری مدیر تالار هنـــــر
صنایع دستی شماره 02 - آجیده دوزی

صنایع دستی شماره 02 - آجیده دوزی

آجیده دوزی
آجیده در فارسی به معنای بخیه زدن، سوزن زدن، خلائیدن سوزن یا درفش یا نشتر در چیزی است (فرهنگ عمید ص ۴۴).
آجیده دوزی یعنی دوخت ریز و ظریف بر روی پارچه ای دو لایه با لایه ی نازکی از پنبه در وسط آن.
آجیده دوزی یا پنبه دوزی نوعی از رودوزی های سنتی ایران است و ریشه ی عمیقی در هنرهای سنتی ایران دارد. در باره ی سابقه ی آن اطلاعات دقیقی در دست نیست اما قدیمی ترین مدرک، مربوط به زمان هخامنشیان است به این علّت که قسمت زیرتسمه های تیردان های عصر هخامنشی با یک لایه پارچه پنبه دوزی شده آستر داده می شود تا سنگینی وزن آن باعث آزار شانه ی حمل کننده نشود (کتاب نگرشی بر سوزن دوزی های سنتی ایران، منتخب صبا، ص ۱۰۴). از آن دوران به بعد نمونه های متعددی در حجاری های دوران اشکانی و ساسانی به چشم خورده و همچنین در دوره ی اسلامی تا زمان صفوی این دوخت از رواج نسبی برخوردار بوده که در این دوران و همچنین در زمان های افشاریه،زندیه و قاجاریه هنرمندان آجیده دوز برای رویه ی پارچه قلمکار نقشی ریز انتخاب می کردند و آن را به آجیده دوزی می کردند و این نوع دوخت بیشتر برای تزیین رو بالشی، لحاف، رو تختی، البسه، کلاه های درویشی، بقچه سوزنی ( نوعی زیرانداز است که در زمان های گذشته وقتی به حمام می رفتند همراه خود می بردند و بعد از استحمام برای پوشیدن لباس ها آن را زیر پای خود پهن می کردند)، سجاده، روانداز و … استفاده می شده و نقوش مختلفی توسط این دوخت روی پارچه ایجاد می شود.

8ced32e2-ade9-403a-875a-cfa0be28b269.jpg

.
.
.
منبع : بیابان ها و کویرهای ایران
 

پیوست ها

  • Doc16-id5_302.pdf
    41.3 کیلوبایت · بازدیدها: 0

ahoo_fr

کاربر ممتاز
نساجی سنتی - ابریشم بافی :

بنا به شواهد تاریخ، کشف کرم ابریشم و پرورش کرم ابریشم برای نخستین بار در چین باستان اتفاق می‌افتد.
شیوه بافت :
نخ چله که از پیله‌های ابریشم تهیه می‌کنند، نخ‌های طلایی و نقره‌ای رنگ که جهت تزئین در بعضی از مناطق استفاده می‌شود، نخ دوک خیاطی که برای بافت پارچه‌های با مرغوبیت کمتر به عنوان تار استفاده می‌شود و رنگ (شامل رنگ‌های طبیعی) است.
برای چله کشی در بافت پارچه‌های ابریشمی از روش چله دوانی استفاده می‌شود به این طریق که به تعداد مورد نیاز پایه‌های چوبی در زمین نصب می‌کنند فاصله بین هر دو میله 20 سانتیمتر در 5/1 متر است نخ‌های ابریشمی رنگین را با هم کشیده و به ترتیب از میله اول پیچیدن را آغاز می‌کنند (این عمل را آنقدر ادامه می‌دهند تا تعداد تارهای آن ها به 80 تار برسد در ابریشم بافی هر 80 تار یک چله به حساب می‌آید و برای بافت از 10 چله استفاده می‌کنند در پایان کار تارها را به صورت یک کلاف بزرگ جمع آوری کرده و به روی دستگاه ابریشم بافی سوار می‌نمایند. ) سپس تارهای ابریشم گلوله شده را بین نخ‌های پنبه‌ای که به دورنی متصل است عبور می‌دهند.

***برای اطلاعات بیشتر به[نساجی سنتی] - هنر ابریشم بافیمراجعه کنید.

 
آخرین ویرایش:

ahoo_fr

کاربر ممتاز
نساجی سنتی - احرامی بافی

پارچه ای به نام « احرامی » یا « حرمی » با تار و پودی از پنبه ، معمولاً در اندازه های ۷۰×100 و ۹۰×120 سانتی متر تولید می شود . پارچه مذکور با عرض ۷۰ سانتیمتر دارای ۲۲ چله و با عرض ۹۰سانتیمتردارای ۲۸ چله می باشد . پارچه احرامی دورنگ است که عموماً سیاه و سفید بوده ، اما به رنگهای سبز و سفید قرمز و سفید دیده شده است و یک صنعتگر بافنده می تواند روزانه ۴ عدد احرامی به اندازه های ۷۰×100 سانتیمتر را تولید نماید . این فرآورده ها در قدیم بیشتر مورد استفاده حجاج قرار می گرفته و در حال حاضر با تغییر کاربری به عنوان رومیزی ، سجاده ، جانماز و … مورد استفاده است .

***برای اطلاعات بیشتر به[نساجی سنتی] - هنر احرامی بافی مراجعه کنید.
 

ahoo_fr

کاربر ممتاز
نساجی سنتی - اَرمک بافی

ارمک بافی یکی از فعالیت‌های دستبافی و خانگی موجود در استان یزد محسوب می‌گردد. تهیه پارچه‌های دستباف ارمک در گذشته قبل از توسعه کارخانجات وماشین های برقی نساجی در شهرستان یزد رواج فراوانی داشته است ولی اکنون به سبب افزایش منسوجات ماشینی متنوع با کیفیت بهتر و گسترش عرضه آنها با قیمت کمتر از فعالیت ارمک بافی با وسائل دستی به مقدار زیادی کاسته گردیده است.

مواد اولیه مورد مصرف ارمک بافان بیشتر شامل نخ مرسریزه نمره 32 و نخ پنبه‌ای نمره 2 یک لا می‌باشد که نخ مرسریزه جهت تار و نخ پنبه ای جهت پود به کار می رود ولی گاه ممکن است تار این فرآورده‌ از نخ ابریشمی مصنوعی باشد.

***برای اطلاعات بیشتر به
[نساجی سنتی] - هنر ارمک بافیمراجعه کنید.
 

ahoo_fr

کاربر ممتاز
نساجی سنتی - بَرَک بافی

بَرَک یک نوع پارچه نرم و چسبان و ضخیم است که از پشم شتر یا کرک بز بافته می شود. این پارچه که یکی از صنایع دستی خراسان محسوب می شود، بیشتر برای دوخت جامه های زمستانی مورد استفاده قرار می گیرد. برک در عین لطافت از استحکام خاصی برخوردار است و به همین دلیل بیشتر کت و قبایی می شود بر دوش مردان خراسانی. جالب است بدانید که به اعتقاد قدیمی های خراسان، گرمای پارچه‌های بسیار ضخیم و نرم برک، دردهای عضلانی را کاهش می‌دهد و برای دردهای مفاصل هم التیام‌بخش است. در قدیم، بیشتر درویشان بودند که از برک قبا و کلاه می‌ساختند و بعدها با بهبود کیفیت آن، پادشاهان و فرمانروایان هم قبا و جبه جنس برک به‌تن می‌کردند.
ادوارد پولاک جهانگرد، این پارچه را فاستونی ایرانی معرفی می کند و در سفرنامه خود می نویسد: «برک پارچه‌ای نرم و چسبان است که از کرک لطیف شتر بافته می‌شود و در ایران جای فاستونی را گرفته‌است.»


***برای اطلاعات بیشتر به
[نساجی سنتی] - هنر بَرَک بافیمراجعه کنید.

 
آخرین ویرایش:

ahoo_fr

کاربر ممتاز
نساجی سنتی- ترمه بافی
ترمه، نوعی پارچه گران‌بهای بافته‌شده از الیاف بسیار لطیف است که از صنایع دستی نساجی نفیس ایران می‌باشد.
ترمه با طرح‌های بسیار متنوعی در نقاط مختلف ایران بافته می‌شود و ترمه اصفهان به زیبایی بسیار معروف است.
نقش‌های منحنی مانند بته جقه و گل‌های شاه‌عباسی در رنگ‌های مختلف در ترمه به کار می‌رود.
برای ترمه‌بافی از ابریشم و پشم مرغوب با الیاف بلند استفاده می‌کنند. نخ‌ها با رنگ‌های گیاهی و مواد مصنوعی طبیعی، و بیشتر به رنگ‌هایعنابی، قرمز، سبز، نارنجی و مشکیرنگرزی می‌شوند. برخی از نقش‌های متنوع ترمه بافی عبارتند از بته جقه، گل‌های شاه عباسی، بته خرقه، شاخ گوزنی، امیری، راه راه (محرمات)، بته سروی و بته بادامی.

***برای اطلاعات بیشتر به[نساجی سنتی] - هنر ترمه بافیمراجعه کنید.
 

ahoo_fr

کاربر ممتاز
نساجی سنتی-جاجیم بافی
جاجیم, دست بافته ای پشمین منقش و غالبا مخصوص نواحی سردسیرمیباشد .
برخی لغتنامه نویسان جاجیم را واژه ای فارسی دانسته اند (شاد ذیل «جاجم » حسنین داعی الاسلام دسوقی شتا ذیل واژه ) اما کاربرد واژگانی چون جاجم جیچیم و جیجیم در زبان ترکی ( د. ترک ذیل "Cicim" ) سبب شده که برخی دیگر آن را واژه ای ترکی به شمار آورند (پرهام و آزادی ج 2 ص 39 دهلوی فیروزالدین کنتوری ذیل «جاجم »).


***برای اطلاعات بیشتر به[نساجی سنتی] - هنر جاجیم بافیمراجعه کنید.
 

ahoo_fr

کاربر ممتاز
نساجی سنتی- چادر شب بافی

چون در قديم از آن در شب براي روانداز استفاده مي شد آن را چادرشب ناميده اند. چادرشب معمولا در اندازه هاي2 در 2 متر با زمينه قرمز و داراي طرحهاي مشبک و چهارخانه با نقوش هندسي ، گياهي و حيواني بافته مي شود. چادرشب هم اکنون در شهرهاي رامسر ، آلاشت، لفور و هزار جريب بهشهر بافته مي شود. رنگهاي بکار برده شده بيشتر نارنجي ، قرمز ، زرد و بطور کلي رنگهاي شاد و زنده هستند . نقوش آن ذهني و بر اساس اشيا و حيوانات مي باشد ، که تعدادي از آن شامل ماه ويريب دار ، اسب و سوار ، قالي گل ، گل ماکو ، چلچراغ ، سلم داريا زربين دار ، بز کوهي ، مرغ ، جوجه و بره مي باشد .


***برای اطلاعات بیشتر به
[نساجی سنتی] - هنر چادر شب بافیمراجعه کنید.
 

ahoo_fr

کاربر ممتاز

نساجی سنتی - دارایی بافی( ایکات)


از بافته های زیبا و منحصر به فرد یزد دارایی است پارچه ای که ماده اولیه آن از ابریشم طبیعی بوده است اما در حال حاضر در بافت آن از نخ ویسکوز استفاده می شود .
دارایی که واژه غیر فارسی آن ایکات نام دارد واژه مالایایی است به معنی بستن ، گره زدن یا پیچانیدن است و منظور از آن شیوه بستن تار و پود از روی الگویی که از پیش آماده شده است .در کشور ایران این شیوه بافت از گذشته های دور در مناطق مختلفی وجود داشته است ولی در حال حاضر ایکات ( دارایی ) را تنها می توان در کارگاههای محدود شهر یزد مشاهده کرد.

***برای اطلاعات بیشتر به [نساجی سنتی] - هنر دارایی بافی (ایکات) مراجعه کنید.

 

ahoo_fr

کاربر ممتاز
نساجی سنتی - سجاده بافی


سجاده بافی به منظور تأمین شرایط مکان نمازگذار از لحاظ طهارت و پاکی است. ابعاد سجاده معمولاً کوچک و قابل حمل بوده و اکثراً توسط نخ های پشمی خود رنگ سفید- کرم- سیاه و با طرحی شبیه محراب بافته می شود. همچنین به علت علاقه شدید کردها به حفظ آداب و سنن خود بافت پارچه های مخصوص لباس کردی (بوزو) که معمولاً در عرض ۲۰- ۲۵ سانتی متر بافته می شود مرسوم است.

***برای اطلاعات بیشتر به[نساجی سنتی] - هنر سجاده بافیمراجعه کنید.

 

ahoo_fr

کاربر ممتاز
نساجی سنتی - سیاه چادر بافی


هر سیاه چادر از چند «لت» تشکیل می شود. و هر «لت» نواری بافته شده از موی بز سیاه است. در حقیقت «لت» تکه ای از سیاه چادر است. زنان «لت» ها را که به شکل یک نوار بافته شده اند را به وسیله دستگاهی سنتی در محل زندگی خود می بافند. عرض بین ۴۰ تا ۶۰ سانتی متر است و طول آن گاه ۶، ۱۰ و یا ۱۵ متر است. زنان پس از بافتن «لت» ها آنها را از دو طرف به هم می دوزند تا کم کم به شکل سیاه چادر در آید.

***برای اطلاعات بیشتر به[نساجی سنتی] - هنر سیاه چادر بافیمراجعه کنید.
 

ahoo_fr

کاربر ممتاز
نساجی سنتی- شال بافی


شال نوعی پارچه زمخت و تک رنگ است که از پشم گوسفندان در دستگاه شال بافی بافته می‌شود. شال بافی از هنرهای اصیل و سنتی تالشی‌ها و ییلاق نشینان گیلان بوده است. بهترین نوع شال در دهی به نام کوبولان بافته می‌شود که حتی قابل رقابت با پالتوهای خارجی است اما متأسفانه این هنر امروز در این منطقه رو به زوال است. (فرهنگ دهخدا)، در فرهنگ عمید می‌خوانیم که شال نوعی پارچه ساده یا گلدار است که از پشم یا کرک می‌بافند و یا بالاپوشی که از پارچه پشمی خشن درست می‌کنند و کشاورزان شال را مانند پارچه‌ای دراز و کم پهنا و دور کمر یا دور سر خود می‌پیچند.

***برای اطلاعات بیشتر به[نساجی سنتی] - هنر شال بافیمراجعه کنید.
 

ahoo_fr

کاربر ممتاز
نساجی سنتی - شعر بافی


به مجموع مشاغل نساجی سنتی يزد از قبيل دارايی بافی ـ احرامی بافی ـ ترمه بافی بافت دستمال های سنتی و شال و غيره را كه به وسيله دستگاه سنتی بافندگی بافته می شود در يزد شعربافی اطلاق می شود.

اگر ما امروز شهر يزد را به خاطر خانه های گلی و بادگيرهای زيبايش ميشناسيم قطعاً در گذشته اين شهر را به خاطر پارچه های زيبا و فاخرش می شناختند. شهری كه از شرق تا غرب همه آوازه اين را داشتند از هند گرفته تا شمالی ترين شهرهای دريای كاسپين از ترمه هايی بسيار زيبايی كه برای مردم كشميربافته می شده تا كارخانه هايی نساجی كه در شمال ايران ساخته شدند همه وامدار هنر صنعتگران يزدی ند.
اما چه تعداد كارگاه صنعتگر پارچه باف يا شعرباف در يزد وجود داشته اند كه دامنه هنر خود را از شرق تا غرب جهان پراكنده كرده اند؟

شعر بافي سنتی که با دستگاه سنتی پارچه بافی صورت می گيرد هم اکنون در يزد منسوخ شده و اکثر صنعتگران با ماشين صنعتی مشغول کار می باشند.

***برای اطلاعات بیشتر به[نساجی سنتی] - هنر شعر بافیمراجعه کنید.
 

ahoo_fr

کاربر ممتاز

نساجی سنتی - زری بافی


زري يك صفت نسبي منسوب به زر است ، يعني ساخته شده از زرين و طلائي. بنابر اين زري بافي عبارت است ازپارچه هاي زربفت ، پارچه هايي كه پودهاي آن طلاست.

در اين هنر پارچه هايي با نقش و نگارهاي سنتي و تار و پودهائي از ابريشم و گلابتون با دستگاههاي كاملا سنتي دستي بافته مي شود .
اين بافته سنتي نيز مانند بسياري از پارچه هاي سنتي از دو گروه نخ تارو پود تشکيل شده است. در زري بافي سنتي هم نخ تار وهم نخ پود از جنس ابريشم بوده و وقتي پارچه بافته مي‌شود از شفافيت و لطافت خاصي برخوردار مي شود.


***برای اطلاعات بیشتر به[نساجی سنتی] - هنر زري بافيمراجعه کنید.
 

Similar threads

بالا