سيستم هيدرو پونيك

زهرا فرشید

کاربر ممتاز
ببين رضا خيلي شيطوني چرا گير دادي به پايه صندلي تازه جوشش دادم نميصرفه بخاطر دوتا قلم گيري يه قوطي رنگ بگيرم تازه چه باكلاس...يه نكته نظرمو......
نور لامپ كه هست چون البته روزا از پنجره هم نور افتاب مياد تو تازه نميشد بزارمش چاي ديگه اي تو خونه



در مورد گاز اگه منظورت گاز تو لوله شركت گازه كه اگه بياد بيرون فقط برا گلدون خطر نداره برا كل ساختمون مشكل ايجاد ميكنه اما گذشته از اين حرفا نميدوم شايد حرفي كه ميگي درست باشه اما هوا تو اشپزخونه ما جريان داره هم هود هست و هم اينكه چون سيستم اشپزخونمون بازه
در مورد رشد گياه هو بگم الان كه تقريبا 12 روزه اينا رو كاشتم يه برگ چديد در اومده والان دومين برگ شون رشد كرده تصميم گرفتم محلولي رو كه ميدادم هم هر روز ندم بلكه هر سه روز درميون بدم تا اينجا خدا رو شكر سرحال و شاداب هستن ضمن اينكه يكي از بوته ها چهار تا گل هم در اورده يه دو سه تا غنچه ديگه هم داره :gol:
منظورم گازهای حاصل سوختن هست نه گاز تو لوله...
البته اینم هست تهویه و هود دارید
ایشالله که نتیجه بگیری
موفق باشی
 

mohsen1882

New member
سلام
پیگیر کشت و کار شما هستم.

من هم علاقمند این نوع کشت هستم و مشکلات زیادی هم دارم.
البته من از ساخت گلخونه شروع کردم .
http://iran-eng.com/showthread.php?p=1579715#post1579715
امیدوارم دوستان با تبادل تجربیاتشون به هم کمک کنن.
همینطور خوشحال میشم از تجربه شما استفاده کنم.
برات ارزوی موفقیت می کنم.
 

charlie

New member
کشت هیدورپونیک توت فرنگی

کشت هیدورپونیک توت فرنگی

سلام
دیدم برای این تاپیک از اول تا اینجا هر کدومتون چه زحمتی کشیدید.اما برای کشت گیاه در گلخانه به سرمایه زیادی احتیاج هست.

من دانشجوی رشته کامپیوتر هستم.
یه بار برای یکی از استاد هام طرحی رو راجع به کشت هیدروپونیک توت فرنگی در گلخانه برای دادن اون طرح به جهاد کشاورزی استان برای ایشون تایپ کردم.
یادمه که برای ساخت این گلخانه و تجهیزاتش به (یک میلیارد و چهارصد میلیون تومان )با اشتغال زائی 12 نفر این طرح رو داد به جهاد کشاورزی و چون مبلغ طرح بالا بود اونا رد کردند.
تازه توی اون طرح از اراضی دولتی(ملی) زمین تامین می شد. یعنی اگر میخواستن زمین بخرن باید حدود (یک میلیارد دیگه به اون مبلغی که گفتم اضافه می شد) و یادمه که می گفت برای گلخانه توت فرنگی زیر 10000 متر اصلا ارزش نداره بسازیش.
و برای 10000 متر گلخانه تا اونجا که من میدونم باید 16000 متر زمین داشت تا جواز بدن.
یعنی 10000 متر گلخانه + اداری+پارکینگ+................

مطلبی که قابل تامل هستش اینه که در حال حاضر جهاد کشاورزی به گلخانه وام نمیدهد چه برسه به زمین اونم 16000 متر که حتما زمین توت فرنگی تابع یه سری شرایط هست مثل فاصله تا بازار فروش و ...................

من خودمم یه طرح برای کشت توت فرنگی دارم و بعضی جاهاش رو با همون استاد صحبت کردم اما چون دیدم وام نمیدن منصرف شدم تازه من 20000 هزار متر زمین در کمربندی آزادگان تهران دارم نزدیک به چهاردانگه.

تجهیزاتش هم گرون بود و هم توی ایران یافت نمیشد و باید از اروپا مخصوصا از کشور هلند وارد میشد.مخصوصا هلند(چون تکنولوژی این کشور تو گلخانه بسیار بالا هست و بیخود نیست که کشور گلهاست چون خارج فصل تو گلخانه...........)کشور های هلند/بلژیک/ایتالیا/المان/و جالب اینجاست که فلسطین اشغالی از پیشرو ها در عرصه کشت هیدروپونیک هستند.

حالا چرا تجهیزات یا مثلا بعضی تجهیزات و نخریم نمیشه؟ پاسخ اینه که میشه اما بازده تولید پایین میاد
توی اون طرح در هر متر 50 بوته جا میشد و در هر دوره 250 تن توت فرنگی با بهترین کیفیت به دست می اومد.

توی اون طرح این یک میلیارد و چهارصد میلیون تومان طی یک دوره 3 ساله بازمیگشت!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!

پس نتیجه میگیریم اگر گلخانه بزنیم خیلی خوبه اما این سوال مطرح هست که دولت که کمک نمیکنه و ما هم که پول نداریم پس از کجا بیاریم؟؟؟؟؟؟؟؟

تازه بعد از راه اندازی گلخانه اگر دیدید توت فرنگی صرف نداره میتونید یه گلخانه دیگه راه بندازید اما باز هم اول باید گلخانه را داشته باشید تا...................

در آخر یه چیزی بگم شاد بشید.
شاید هم میدونستید.
ایرانیان اولین افرادی بودن که از کشت هیدروپونیک استفاده میکردند بدون این که خودشون بدونن.
مثلا همین آیین سبزه گذاشتن در آب برای سال نو خودش یه نوع کشت هیدرو پونیک هست.

اگر سوالی دارید بپرسید تا اونجا که بتونم جواب میدم.


موفق باشید.
 
آخرین ویرایش:

Phyto

مدیر تالار مهندسی كشاورزی
عناصر کم مصرف -راهنمای تهيه محلول غذايی برای کشت هيدروپونيک :
عناصر کم مصرف

بر:

غلظت مناسب بر در حدود 50 تا 10 mg/l در ماده خشک است.
علائم کمبود: کاهش رشد و آسيب قسمتهاي فوقاني گياه و ريشه
علائم زيادي : بي رنگي و لکه دار شدن حاشيه برگها و همچنين مرگ حاشيه برگها
غلظت بر در انواع محلولهاي غذايي در حدود 3/0
mg/l مي باشد. اسيد بوريک يکي از منابع تهيه بر است.

کلر:
غلظت کلر در برگها حدود 15/0 درصد است. ميزان بيش از 1/0 براي اکثر ميوه جات زياد خواهد بود.
علائم کمبود: ازدياد نمک در محيط - علائم مسموميت سوختگي برگها يا حاشيه آنها و همچنين زردي بي موقع برگها است.
برخي از منابع تامين کلر عبارتند از : کلريد پتاسيم يا کلريد کلسيم - اگر غلظت کلر در محلول زياد باشد مانع از جذب يونهاي ديگر مانند نيترات مي شود.

مس:
ميزان مطلوب مس در حدود 10 تا 2
mg/l در (ppm) ماده خشک است. مس در فتوسنتز و همچنين در ترکيب پروتئين کلروپلاست نقش دارد. مس بعنوان يک آنزيم فعال کننده شناخته مي شود.
علائم کمبود: توقف رشد گياهان و کلروز برگهاي پير از علائم کمبود مس است . همچنين در رشد محصولات ميوه اي تاثير مي گذارد و محصولات آنها از حالت طبيعي کوچکتر هستند.
غلظت مطلوب در محلول غذايي 001/0 تا 01/0
mg/l مي باشد. ميزان بيشتر از 4 mg/l در محلول غذايي باعثشيوع بيماري هاي قارچي مي شود.
منبع تهيه مس سولفات مس مي باشد.

آهن:
ميزان مناسب آهن در اکثر محصولات حدود 50 تا 100
mg/l در (ppm) ماده خشک است.
علائم کمبود: کم شدن رنگ سبز گياه بدليل کاهش کلروفيل. تفاوت علائم کمبود آهن با منيزيم در اين است که کمبود آهن ابتدا در برگهاي جوان ظاهر مي شود ولي منيزيم در برگهاي پير زودتر مشاهده مي شود.
منابع تهيه:
FeEDTA به عنوان معمولي ترين منبع و آهن هاي ديگر به صورت مرکب هستند. مثل سولفات آهن، فسفات آهن که شکل هاي غير آلي آهن هستند و سيترات آهن و تارتارات آهن که دو شکل آلي آهن هستند.

منگنز:
ميزان مطلوب منگنز در ميوه جات حدود 100 تا 20
mg/l در (ppm) ماده خشک است.
علائم کمبود: در برگهاي جوان به شکل يک کلروز داخلي و مياني نمايان مي شود.
علائم زيادي: به صورت نقاط قهوه اي در بعضي از برگهاي پير و يا لکه هاي سياه رنگ روي شاخه و ميوه ظاهر مي شود.اين علائم در کمبود آهن نيز مشاهده مي شوند که براي اطمينان يک تجزيه گياهي لازم است.
غلظت منگنز در حدود 5/0 تا 1
mg/l در (ppm) در گياه وجود دارد و براي تهيه آن از سولفات منگنز استفاده مي شود.

موليبدن:
موليبدن در حدود 5/0 تا 1
mg/l در (ppm) در گياه وجود دارد.
موليبدن يک ترکيب مهم در دو آنزيم است. آنزيم تثبيت نيتروژن و احياء يون نيترات.
علائم کمبود: اين علائم شبيه کمبود نيتروژن است و رشد و نمو گل کم مي شود.افتادگي گل کلم يکي از نمونه هاي کمبود موليبدن است.
در بيشتر فرمولهای محلول غذایی غلظت آن حدود 5/0
mg/l در (ppm) و به شکل آنيون -MoO42 در محلول موجود است.
منبع تهيه: موليبدات آمونيوم

روي:
غلظت آن50 تا 5 mg/l در (ppm
) در ماده خشک موجود است.
علائم کمبود: شبيه يک کلروز داخلي در برگهاي تازه يافت مي شود و باعث شکستگي و پارگي بعضي از برگها مي شود. زيادي روي باعث کمبود آهن مي شود.
غلظت در محلول غذايي: در بيشتر فرمولهاي غذايي ميزان آن 05/0
mg/l در (ppm) و به صورت کاتيون دو ظرفيتي است.
 

Phyto

مدیر تالار مهندسی كشاورزی
فکر کنم همه رو به باد فنا داده دیگه روش نمیشه بیاد تعریف کنه!!
 

ali hajilari

New member
اره دقیقا تو اون گلدونه الان لادن کاشتم ولی قشنگتر شده
حاجی خسته نباشی.
چه اتفاقی افتاد که همه بوته ها از بین رفتن.دلیلشو متوجه شدی یا نه؟
البته من هیچ کدوم از عکسهای شما رو نتونستم ببینم.

من خیلی وقت پیش تو یه لوله پلیکا که به صورت افقی رو زمین گذاشته بودم به صورت ردیفی سوراخی هایی روش کردم و
تعدادی بوته توت فرنگی توش گذاشتم.
چند وقت اول بسیار عالی بودن و خیلی خوب رشد داشتند.
ولی پس از یه مدت به ترتیب شروع به خشک شدن کردن و اصلا نفهمیدم دلیلش چی بود.
 
آخرین ویرایش:

fgni

متخصص باغبانی
حاجی خسته نباشی.
چه اتفاقی افتاد که همه بوته ها از بین رفتن.دلیلشو متوجه شدی یا نه؟
البته من هیچ کدوم از عکسهای شما رو نتونستم ببینم.

من خیلی وقت پیش تو یه لوله پلیکا که به صورت افقی رو زمین گذاشته بودم به صورت ردیفی سوراخی هایی روش کردم و
تعدادی بوته توت فرنگی توش گذاشتم.
چند وقت اول بسیار عالی بودن و خیلی خوب رشد داشتند.
ولی پس از یه مدت به ترتیب شروع به خشک شدن کردن و اصلا نفهمیدم دلیلش چی بود.

برا منم دقیقا همین اتفاق افتاد اما عامل اصلیش این بود که من اشتباهی از محلول ازتم زیاد به گلدون دادم و باعث پوسیدگی ریشه هاش شدم به اصطلاح باعث سوختنش شدم
 

deremel400

New member
چندتا سوال داشتم:
در بعضی از این سیستم های هیدروپونیک ریشه گیاه دائما داخل آب قرار داره این مشکلی برای گیاه ایجاد نمیکمه؟؟؟؟؟؟؟؟ریشه نمی گنده؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟اگر نه پس چرا وقتی به گباه زیاد آب بدهیم کم کم گیاه خرب میشه و می خوشکه؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟

در حال حاضر در ایران چه مقدار از سیستم هیدروپونیک استفاده میشه ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟بیشتر برای گل است یا برای خیار و گوجه هم استفاده می کنند؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟صرفه اقتصادی داره ؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟هزینه هاش از گلخانه های خاکی کمتره؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟

تو اینترنت چند وقتی هست در مورد سیستم آکوپونیک سرچ میکنم به نظرم چیز خیلی جالبی اومد .در این کسی از این سیستم در مقیاس بزرگ و تولیدی استفاده می کنه؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟گلخانه با این سیستم در ایران هست؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟
 

نارون

کاربر ممتاز
در حال حاضر از سیستم هیدروپونیک فکر میکنم بیشتر برای گل استفاده می شود..... میزان ان را از امارنامه های جهاد میتوانید پیدا کنید.... برای گوجه و خیار بیشتر از کشت خاکی استفاده می شود هر چند که می توان سیستم هیدروپونیک ( راک وول) در مورد این گیاهان به کار برد.... هزینه اولیه راه اندازی ان بالا هست و کنترل میزان محلول و مواد غذایی نیاز به تخصص دارد.
سیستم های هیدروپونیکی که دائما در محلول غذایی هستند با پمپ هوا هوادهی می شود و ریشه گیاه خفه نمی شود و له نمی شود.
فکر نمیکنم در سطح تجاری در ایران از اکواپونیک استفاده شده باشد
Picture1.jpg
این یک سیستم کشت هیدروپونیک هست که خودم برای کار تحقیقاتی از ان استفاده می کردم البته عکس بهتری از ان را که سیستم هوادهی در ان مشخص هست قرار خواهم داد.
 

deremel400

New member
در حال حاضر از سیستم هیدروپونیک فکر میکنم بیشتر برای گل استفاده می شود..... میزان ان را از امارنامه های جهاد میتوانید پیدا کنید.... برای گوجه و خیار بیشتر از کشت خاکی استفاده می شود هر چند که می توان سیستم هیدروپونیک ( راک وول) در مورد این گیاهان به کار برد.... هزینه اولیه راه اندازی ان بالا هست و کنترل میزان محلول و مواد غذایی نیاز به تخصص دارد.
سیستم های هیدروپونیکی که دائما در محلول غذایی هستند با پمپ هوا هوادهی می شود و ریشه گیاه خفه نمی شود و له نمی شود.
فکر نمیکنم در سطح تجاری در ایران از اکواپونیک استفاده شده باشد
مشاهده پیوست 79152
این یک سیستم کشت هیدروپونیک هست که خودم برای کار تحقیقاتی از ان استفاده می کردم البته عکس بهتری از ان را که سیستم هوادهی در ان مشخص هست قرار خواهم داد.
یعنی با قرار دادن یدونه پمپ هوا ساز داخل آب مشکل فاسد شدن ریشه حل میشه؟؟؟؟؟؟؟؟اگر به این سادگی باشه که خیلی خوبه
 
  • Like
واکنش ها: fgni

نارون

کاربر ممتاز
[h=1]روش هيدروپونيك شناور[/h]قديميترين روش كشت هيدروپونيك است كه گياهان در محيط كاملا مايع شناور بوده و محلولغذايي ساكن و درون ظرف ميباشد اين ظرف بايد از مواد پلاستيك مات و غير شفاف و يا يك سطل باشد. قسمت خارجي مخزن با رنگ سفيد رنگ آمیزی ميشود تا محلول غذایی داخل آن گرم نشود چون محلول غذايي ساكن و ثابت است و مقدار اكسيژن لازم جهت تنفس ريشه محدود است بنابراين جهت جلوگيري از خفگي ريشه که اصطلاحا هيپوكسي ناميده ميشود بايد مرتبا اكسيژن وارد محلول غذايي شود (معمولا هوارساني بهصورت غير پيوسته و نيم ساعت يا يك ساعت يكبار چند بار در روز انجام ميشود) و از كمپرسور هوا يا پمپ اكواريوم استفاده ميشود با اين عمل از تجمع يونها در يك محل و ايجاد شيب يا گراديان غلظت يونها در محلول غذايي نیز جلوگيري ميشود. حجم و مقدار محلول غذايي مورد استفاده در هر مخزن یا ظرف کاشت به اندازه و نوع گياه بستگي دارد اما معمولا 1 تا 5/1 ليتر در مراحل اول رشد گیاه و 10 ليتر و بیشتر در دوره ميوهدهي و رسيدگي ميوه است. براي جبران آب از دست رفته از طريق، تعرق از محلولغذايي آب خالص اضافه می شود. زماني محلول غذایی تجدید می شود که [SUB]3[/SUB]NOو K به نصف مقدار اولیه رسیده باشد یا رنگ محلول غذایی تیره شود.اين روش بيشتر در تحقيقات و براي محاسبه ميزان مصرف آب و مواد غذايي و اثر عناصر مختلف بر رشد گیاه استفاده ميشود. از طرفی می توان تغييرات سريع در تركيبات مواد معدني محيط غذايي به‌وجود آورده و كمبود يا سمیت و ساير عوارض عنصر مربوطه بررسي کرد. همچنین دسترسي به كل سيستم ريشه بدون خراب كردن آن جهت مطالعه امكان‌پذير است.
شکل3-4: مراحل نصب و ایجاد سیستم شناور گوجه فرنگی
1- مخزن محلول غذایی 2- نصب سیستم هوارسانی 3- ایجاد حفره در استیروفوم 4- قرار دادن صفحات استیروفوم روی مخزن 5- گلدان های مشبک قرار گیری نشا 6- قراردادن گلدان های مشبک روی استیروفوم 7- پرکردن گلدان های مشبک از مواد بستری 8- انتقال نشا این روش براي كاشت گياهاني نظير كاهو و ساير سبزيهاي برگي قابل استفاده است در اين روش گياهان بر روي يك صفحه شناور از استيروفوم به ضخامت 4 سانتی متر بهطوري كه ريشههاي گیاهان آنها بهداخل محلول غذايي آويزان شود كاشته ميشود محلول غذايي در اين سيستمها يا بهم زده ميشود يا اينكه بهطور چرخشي به تانك مخزن بر ميگردد. جهت انتقال گیاه به این سیستم ابتدا بذور را داخل جيفي پات كاشته و نشا ريشهدار را به ليوانها و محيط كشت شناور منتقل كرد و در اينجا نيازي به جدا نمودن خاك گلدان كوچك از نشاها نيست. گياهان را می توان در ليوانهاي مشبك يا ليوانهاي از جنس فوم كه حفرههايي در آن تعبيه شده قرار داد و روي صفحه استیروفوم كه روي محلول غذايي قرار دارد گذاشت. استيروفوم را توسط چاقوي تيز يا دريل برقي با فواصل منظم بسته به نوع گیاه و حدود 30×15سانتی متر سوراخ كرده به‌طوريكه ته ليوان حدود نيم سانتي‌متر در زير فوم بيرون بيايد. البته در كشت سبزیجات برگی مانند كاهو گاهي نشا مستقيما در سوراخ قرار مي‌گيرد و توسط نوارهاي ابري در سوراخ فوم محكم مي‌شود. ظروف پلاستيكي يا فوم را ميتوان پس از هر بار مصرف توسط وايتكس 10 درصد يا هيپوكلريد سديم تجاري ضد عفوني كرد و دوباره در کشت بعدی استفاده کرد.این سیستم دارای معایبی نیز می باشد از جمله 1- لولههايي كه هوارساني داخل محلول را انجام ميدهد بهوسيله رسوب نمكها بسته ميشود.2- لازم است محلول غذايي بهطور منظم عوض شود تا کمبود مواد غذایی آن جبران شود. 3- چون گیاه درون محلول غذایی است و سوبسترایی نگهدارنده ریشه آن نمی باشد حتما نياز به استفاده از قيم براي نگهداشتن گياه است.اين سيستم در توليد يك نوع كاهو ژاپني به‌نام Mitsuba نيز استفاده مي‌شود به اين شكل كه اين كاهو روي صفحات پلي‌استيرن كه خود روي محلول‌غذايي به عمق تقريبي 20 سانتي‌متر شناور است كشت مي‌شوند
 

نارون

کاربر ممتاز
Picture1.jpg
همین طور که در این تصویر مشاهده می کنید ریشه گیاهان در اب هستند ولی بوسیله پمپ هوا air pump هوا رسانی می شوند و مانع له شدن ریشه و خفه شدن انها می شوند
 

deremel400

New member
ممنون از توضیحات .
در تصاویری که من از سیستم های آکواپونیک دیدم همشون از همین سیستم استفاده کرده بودند که دائما ریشه ها داخل آب هستند فکر کنم دلیلش هم این بوده که برای ماهی ها مجبورن اکسیژن دهی دائمی داشته باشند.
 

نارون

کاربر ممتاز
خواهش میکنم
سیستم هایی هم هستند که بدون ماهی ریشه دائما در اب هست و انها هم به پمپ هوا نیاز دارند و دائما هوادهی می شوند.
در مورد قضیه اکواپونیک و ماهی های هدف این هست که از فضولات ماهی برای تغذیه گیاه استفاده می شود
 

حمید 88

کاربر فعال مهندسی کشاورزی ,
بياد بالا بد نيست[/QUOTE سلام نمیدانم چقدر از این ماجرا گذشته ولی برای من خیلی جالب بود همراهی دوستان هم خیلی جالب بود مثل یک سریال همه رو دنبال کردم فقط آخرشو یذره هندی تموم کردید علت خشک شدن توت فرنگیها رو پیدا نکردید ؟ بعلت بسته بودن محلول مشکل بیماری نبوده؟ یه سوال دیگر رو هم داشتم ایا محلول پاشی مواد غذایی اثر مثبت داره؟ و ایا از کودهای کامل میشه جهت تغذیه گیاه در سیتم هیدروپونیک استفاده کرد؟
 

fgni

متخصص باغبانی
بياد بالا بد نيست[/QUOTE سلام نمیدانم چقدر از این ماجرا گذشته ولی برای من خیلی جالب بود همراهی دوستان هم خیلی جالب بود مثل یک سریال همه رو دنبال کردم فقط آخرشو یذره هندی تموم کردید علت خشک شدن توت فرنگیها رو پیدا نکردید ؟ بعلت بسته بودن محلول مشکل بیماری نبوده؟ یه سوال دیگر رو هم داشتم ایا محلول پاشی مواد غذایی اثر مثبت داره؟ و ایا از کودهای کامل میشه جهت تغذیه گیاه در سیتم هیدروپونیک استفاده کرد؟

ممنونم كه پيگير شدين تو اون گلدون ابداعي الان لادن كاشته شده كه بخاطر سرمازدگي داره خشك ميشه اما الان بجاي پوكه از خاك برگ درش استفاده شده

اون موقع من فقط در حال تجربه بودم مقداري كود ازته درست كردم كه چون يبار اشتباها زيادي ازش استفاده كردم باعث پوسيدن ريشه هاي توت فرنگيام شد
 

Phyto

مدیر تالار مهندسی كشاورزی
خب الان که باتجربه تر شدی دوباره توت فرنگی بکار توش!
 

safir sabz

New member
سلاممن تویک گلخونه دیدم که فقط از کوکوپیت استفاده کرده بود من تقریبا بلدم کاش میتونستم کار کنم
 

Amir767

New member
سلام عرض ادب احترام خدمت شما دوستان سوالی داشتم درمور همین بحث هیدروپونیک میخواستم از اول ساخت ساز این سیستم تا کشت برداشت رو فیلم یا مطلبی که کمک کنه برام بفرستید ممنون
 

تیرنگ

New member
کشت هیدروپونیک آموزش هیدروپونیک
کشت هیدروپونیک (کشت بدون خاک)، راه اندازی کشت هیدروپونیک نه تنها آسان بلکه بسیار سرگرم کننده نیز می باشد. در این متن ما سعی کرده ایم مراحل راه اندازی یک سیستم کشت هیدروپونیک را در خانه به شما آموزش دهیم.
کشت هیدروپنیک شیوهٔ کشت محصولات بدون استفاده از خاک می‌باشد. در این نوع کشت متخصصان نیازهای غذایی گیاه را اندازه‌گیری می کنند و به جای خاک با استفاده از آبی که به گیاه داده می‌شود با افزودن عناصر مختلف ماکرو و میکرو و نگهداشتن گیاه توسط مواد نگهدارنده بی اثر مانند پرلیت عملاً نیاز به خاک برای گیاه منتفی می‌شود.
نوع سیستمی را که میخواهید راه اندازی کنید انتخاب کنید:
1.سیستم آبی(Water Culture): این سیستم یک روش کم هزینه و راحت برای ساخت است. در این روش گیاهان شما در آب ریشه میدهند و آب نیز با نیترات ها و مواد غذایی لازم غنی میشود. در هر 5 گالن آب این سیستم میتوانید 5 تا 6 گیاه داشته و رشد دهید.
وسایل مورد نیاز در این روش:
ابتدا یک مخزن مانند تانک آکواریوم یا سطل پلاستیکی را بیابید و از آن به عنوان کخزن آب سیستم کشت هیدروپونیک استفاده کنید. دقت کنید که مخزن باید از عبور نور به داخل جلوگیری کند چرا که با عبور نور به داخل مخزن رشد خزه زیاد شده و مانع درست کار کردن سیستم می شود. در صورت استفاده و بهره گیری از تانک ماهی “آکواریوم” حتما آنرا با اسپری رنگ کنید.
سپس با استفاده از متر طول و عرض مخزن را اندازه بگیرید و سپس فوم استایرو (یونولیت) “StyroFoam ” را به اندازه یک چهارم اینچ کمتر از طول مخزن خود ببرید و بعد از آن جایگاه گیاهان را نیز در آن سوراخ کنید. میزان گیاهی که در این فوم و سیستم می توانید جای دهید به اندازه مخزن و سایز فوم بالای آن دارد که باید طوری تعبیه شود که نور دهی به تمامی گیاهان مناسب و به اندازه باشد.
پمپی که برای این سیستم انتخاب می کنید بایستی قوی باشد تا بتواند اکسیژن لازم برای گیاهان را تولید کند.
 

تیرنگ

New member
2.روش مولتی فلو (Multi Flow):
این روش با هزینه متوسط ساخته می شود و کمی راه اندازی آن سخت می باشد. مبنای این روش نیروی جاذبه برای به جریان انداختن آب و مواد معدنی مورد نیاز گیاهان میباشد. می توان از زمانسنج و کلید کنترل سطح اب برای بکار اندازی این سیستم استفاده کرد. تعداد کاشت گیاهان در این روش نامحدود است.
3.روش جریان جزر و مدی (Ebb and Flow):
این روش نیز با هزینه کم و به راحتی قابل ساخت و راه اندازی میباشد.جایگاه گیاهان شما در این روش بالای مخزن آلی که به آن متصل است قرار گرفته است. پمپ آلی که آب و مواد نیترات و معدنی را به پیاهان میرساند در مخزن قرار داده می شود و پس از پمپاژ و مصرف توسط گیاهان، آب اضافی به مخزن برگردانده می شود. در این روش تعداد زیادی از گیاهان را می توانید همزمان رشد دهید.
 

تیرنگ

New member
کشت هیدروپونیک و انواع آن
هيدروپونيك روشي از كشت گياهان است که بدون استفاده از بستر خاکی می باشد. كلمه هیدروپونیک اولين بارتوسط دكتر گريك استاد دانشگاههاي كاليفرنيا بیان شد. به شکل کنونی دکتر گریگ،استاد دانشگاه کالیفرنیا در سال 1936 برای اولین بار نام هیدروپونیک را برای کشت گیاهانی بدون بسترخاک استفاده کرد. واژه ی هیدرو معنی آب و پونوس به معنی کاشت است،اما اصطلاحاً هيدرپونيك به معناي کشت و کار در بستر آب و املاح آب است.
هيدروپونيك و یا هايدرپونيك روشی است برای كاشت گياهان در بستری غیر از خاک. ريشه ها در هوا و یا بستر های مختلف دیگر که مرطوب نگاه داشته می شود يا در آب كه بايد خوب تهويه شود ويا در برخي مواد جامد غير از خاك كه رطوبت را در خود نگه مي دارد مانند پشم سنگ که رشد مي كنند آب موجود در اطراف ريشه ها كه غذاي مورد نياز گياه را تامين مي كند حاوي تركيبات مناسبی از مواد مغزی است.
در این روش از بسترهایی مثل پرلیت کوکوپیت پیت ماس،پشم سنگ و ...رشد کرده و مواد غذایی به صورت محلول در آب برای گیاه فراهم میکنند.در کل میتوان گفت به کشت هایی که در آن از خاک استفاده نمیشود "هیدروپونیک"می گویند. کشت هيدرپونيك اين امکان را مي دهد که در ازاي کار کمتر، هزینه کمتر و زمان کمتر بازده بيشتري داشته باشيم .
در اين روش گياه در آبي، غني از مواد مغذي رشد مي كند. با اين وجود كشت هيدروپونيك مي تواند به عنوان روشي جهت رشد گياهان ، در ساير محيط هاي متراكم مثل مخلوط پوست درختان، بدون خاك مورد استفاده قرار گيرد.روش هيدروپونيك يك روش پيشرفته باغباني است كه هم در خانه و هم در تجارت مورد استفاده قرار مي گيرد.در اين سيستم هيچگونه علف هرزي رشد نمي كند و گياهان حاصل از اين روش معمولا سالم تر و زودرس ترند و فضاي كمتري را اشغال مي كنند.
اساس کار روش هیدروپونيك آب است، پس اين سيستم مي تواند بصورت اتوماتيك باشد. مزيت اتوماتيك بودن سيستم اين است كه اگر باغبان براي مدت زيادي حضور نداشت ، گياه از كمبود اب و مواد غذايي از بین نروند. ايرانيان در عيد نوروز ، گندم يا گياهان ديگري را در مقداري آب مي کارند و با آن سبزه براي سفره هفت سين تهيه مي کنند اين شايد اولين کشت هيدروپونيک در جهان بود که انجام مي گرفت. اما نخستین گلخانه ی هیدروپونیک تولید گیاهان دارویی در استان ایلام بوجود آمد که می تواند محصولات مختلفی مانند: خیارو گوجه فرنگي، كاهو و كلم، انواع گیاهان علفی، هندوانه، اسفناج، انواع فلفل ها، بادمجان،گلها و گياهان زينتی مخصوصاً اركيدو در بعضی مناطق موز، هويج، لوبيا سبز، تربچه ، و چغندر را توليد كرد. و حتي مي توان گفت كشت هيدروپونيك تكنولوژیی فوق العاده و بسيار خوب براي جوانه زنی بذرها را داراست

انواع کشت‌های هیدروپونیک
کشت در پشم سنگ : پشم سنگ که از سنگ باز الت بوجود می اید و در واقع سنگ های اتشفشانی است دارای خواص و مواد معدنی بالایی است در این کشت گیاه در بستری از پشم سنگ قرار میگیرد که فضای بسیار کمی را نیلز دارن و بخاطر کواد معدنی خود که بریا گیاهان مغذی است میتواند برداشت و باروری را چند برابر کند.
کشت آبی یا مایع : ریشه گیاه مداوم در محلول غذایی قرار می گیرد و گیاه از قسمت ساقه به بالا بیرون از مایع است و با پلاستیک و مقوا و ... بالا نگه ‌داشته شده است . کشت درون لوله هم نوعی از کشت مایع است که جایگیری آن متفاوت است.
کشت در ماسه : ریشه گیاه در مواد جامد که دارای قطر کمتر از 3 میلی‌ متر هستند قرار دارد. مواد میتوانند پلاستیک و پشم سنگ و یا هر ماده دیگری که آلی نیستند باشند.
کشت در سنگریزه : ریشه گیاهان در موادی که قطری بیشتر از 3 میلی‌ متر دارند قرارگرفته مثل سنگ خارا و گدازه آتش‌فشانی و بازالت و هر ماده غیر آلی دیگر که گیاه در آن محیط رشد و تعذیه مواد غنی را داشته باشد.
کشت در هوا : در این روش ریشه گیاهان در محیطی قرارگرفته که به‌ وسیله قطراتی آب (رطوبت کامل هوایی ) که حاوی مواد غذایی لازم برای رشد گیاهان است اشباع‌ شده اند . این روش به تجهیزات پیشرفته نیاز دارد و از عیوب وارده به آن می توان هزینه ی بالای راه اندازی و نگه داری را بیان نمود.
کشت در ورمی کولیت : ریشه گیاههان دربستر ورمی کولیت که با موادی معدنی مخلوط شده هستند قرار دارد و آبیاری می شوند.
کشت آبی : این کشت بیشتر برای گیاهان زینتی به کار می‌رود و همانطور که گفته شد بستر رشد گیاهان آب است پس هر نوع گیاهی را نمیتوان در این بستر کاشت کرد .
کشت در پلاستیک : ریشه در داخل کیسه‌های پلاستیکی قرار داشته و مواد اطراف ریشه هم شامل کمپوست یا پیت یا خاک‌اره و ... می‌باشد .در این روش محیط گلخانه باید نسبت به دمای هوا حساسیت خوبی داشته باشد تا میزان رشد گیاهان مورد قبول باشد.
اما به‌طورکلی سیستم کشت بدون خاک از دو روش پیروی می‌کند :
سیستم باز : محلول غذایی مجدد استفاده ‌نمیشود. مانند کشت در پشم سنگ و کشت کیسه‌ای و کشت در سنگریزه
سیستم بسته : در ایم روش محلول غذایی مجدد مورداستفاده قرار می‌گیرد.در واقع محلول در یک چرخه قرار می گیرد و در آن فقط مواد غذایی که کاهش می‌یابند و آب اضافه می‌شود .
 

تیرنگ

New member
در دنیا 6 روش کشت هیدروپونیک بطور متداول وجود دارد که در این پست به معرفی ششمین آنها می‌پردازم. امکان ایجاد روش‌های مختلف با ترکیب این 6 روش اصلی نیز امکان‌پذیر است.
سیستم کیسه رشدی (گروبگ) یکی از ساده‌ترین و در عین حال کاربردی ترین سیستم‌های کشت بدون خاک در جهان است که قدمتی از 1970 را بعنوان پشتوانه خود دارد.
این سیستم نیز مانند سایر تکنیک‌های کشت بدون خاک، دارای مزایا و معایبی است که در این پست بطور خلاصه اما کامل درباره آنها صحبت می‌کنیم.
6- روش کشت کیسه کشت گروبگ یا کیسه رشد یکی از انواع بسترهای کشت در کشت هیدروپونیک است.
برای اولین بار در انگلستان این تکنیک در سال 1970 برای کشت گیاهان بصورت هیدروپونیک (بدون خاک) در منازل ایجاد شد اما به دلیل مزایای خاص خود استفاده از آن بسرعت رو به فزونی گذاشت بگونه‌ای که در سال 1973 تولید و استفاده از آن به حد تجاری خود رسید.
در این نوع کشت گیاه درون کیسه های مخصوص به نام گروبگ کشت می‌گردد. گروبگ‌ها با توجه به نوع گیاه در ارتفاع‌های استاندارد خاص، یا بر روی زمین و یا بر روی پایه‌ها قرار گرفته و کود و محلول‌های غذایی توسط قطره چکانهای مجزا در پای هر گیاه قرار می‌گیرد.
انتخاب نوع گروبک و نحوه اجرا در ارتباط با نوع گیاه و طول دوره کشت بوده و در صورت عدم رعایت اصول و شرایط بدلیل بروز مشکلات، کشت هیدروپونیک در این نوع بستر سخت خواهد شد.
محتویات درون گروبگ‌ها اغلب بر اساس نوع سفارش مشتری بر اساس نوع محصول مورد نظر پر می‌شوند اما بطور معمول از کوکوپیت و پرلیت با درصدهای مختلف تشکیل شده‌اند.
مزایای کیسه کشت:
1- مناسب برای کشت سبزی و صیفی‌جات با طول دوره کوتاه
2- اجرای راحت
3- کارایی بالا
4- قابل جابجایی
5- امکان کنترل دقیق‌تر چند بوته بطور یکجا
معایب کیسه رشد:
1- امکان گرفتگی سر نازل‌های وارد شده به گروبگ با رسوبات یا ریشۀ گیاه
2- نیاز به استفاده از تعداد زیادی از نازل‌ها و زه‌کش
تنظیم EC, pH, TDS مانند سایر روش‌های هیدروپونیک در این روش هم لازم و ضروری است.

5 هوا کشت (Aeroponics)
سیستم هوا کشت یا ایروپونیک یا آئروپونیک، یکی از پیشرفته‌ترین سیستم‌های کشت بدون خاک در جهان است که قدمتی از 1942 را بعنوان پشتوانه خود دارد.
این سیستم نیز مانند سایر تکنیک‌های کشت بدون خاک، دارای مزایا و معایبی است
این سیستم برای اولین بار در دانشگاه پیا – ایتالیا در سال 1942 ابداع و آغاز گردید و در نهایت استفاده تجاری از این سیستم از سال 1983 آغاز شد.
در این سیستم بدلیل عدم استفاده از بستر خاصی مانند کوکوپیت، پرلیت و…، ریشۀ گیاهان بطور مستقیم با هوا و محلول غذایی در ارتباط است و به همین دلیل بهترین نوع هوارسانی به ریشۀ گیاه در این تکنیک قابل انجام است.
ک خاک فشرده، تنها 30% به ریشه‌ها اکسیژن می‌رساند، درحالیکه در سیستم هیدروپونیک (آب‌ کشت) 50% و در سیستم آئروپونیک، امکان اکسیژن‌رسانی تا 99% نیاز واقعی گیاه وجود دارد. بنابراین حجم ریشه‌ای گسترده‌تر شده و امکان جذب آب و محلول‌های غذایی برای گیاه براحتی و با سهولت بیشتری امکان پذیر است.
عمده مزایای تکنیک هواکشت (ایروپونیک):
1- کاهش 99% در میزان مصرف آب
2- کاهش 50% در مصرف عناصر غذایی
3- کاهش 45% در زمان رویش گیاه
4- افزایش تا 80% در مقدار تودۀ محصول در مقایسه با سایر روش‌های کشاورزی
5- امکان کشت در فضا و ایستگاه‌های فضایی
6- برطرف سازی کامل مشکل تهویه و زهکشی محیط ریشه
7- کاربرد تحقیقاتی بسیار راحت در مورد مطالعات ریشه‌ای از هر نظر
عمده معایب تکنیک هواکشت (ایروپونیک)

  1. نیاز به افراد متخصص و آموزش دیده و حرفه‌ای
2- حساسیت بسیار بالای سیستم نسبت به تغییرات هر چند اندک در اقیلم پیرامون خود
3- خطر آسیب جدی و شدید به گیاه در صورت توقف فعالیت سیستم به هر دلیل
4- بصرفه نبودن اجرای این سیستم در مناطقی با اقلیم گرم
5- هزینه راه اندازی بالا حتی نسبت به سایر تکنیک‌های کشت هیدروپونیک
اما این نکته را هم در نظر داشته باشید که بدلیل عدم استفاده از بستر کشت، هزینه‌های جاری گلخانه (شامل تهیه و جاگذاری بستر کشت و تعویض آنها) بین 15-10% کاهش خواهد داشت.

4- روش کشت شناور
(Floating)

(ایروپونیکوش کشت شناور (Floating) یا رافت، یکی از ارزان‌ترین سیستم‌های کشت هیدروپونیک با سرعت انجام بالا است که می‌تواند برای اغلب سبزیجات و بویژه کاهو، مورد استفاده قرار گیرد.
سیستم کشت شناور که به سیستم “رافت – Raft” هم مشهور است، یکی از ساده ترین و کم هزینه‌ترین سیستم‌های هیدروپونیک موجود برای کشت سبزیجات بخصوص کاهو می‌باشد.
کلیت این سیستم بصورت غوطه‌ور بودن ریشه‌های گیاه در آب و محلول غذایی است. گیاه بوسیله قیم‌هایی و بصورت شناور بر روی سطح آب قرار می‌گیرند.
گیاه بصورت نشا کاری به این سطح منتقل می‌شود و اغلب در بستر کشت لیکا روند رویشی خود را ادامه می‌دهد. این تکنیک در صورت وجود آب و هوای مناسب، در خارج از گلخانه هم قابلیت استفاده را دارد. حتی می‌توان باغ‌های شناور را نیز اینگونه ایجاد نمود.
احداث باغ با سیستم رافت
قیم یا نگهدارنده گیاه، باید بر اساس وزن گیاه در وسعتی که نیاز است انتخاب شود و این مورد بسته به نوع گیاه و وسعت کشت متفاوت خواهد بود. معمولا این قیم و نگهدارنده‌ها از جنس کارتن پلاست یا یونولیت هستند.
به دلیل اینکه در این روش، کلیه ریشه‌ها بصورت کامل در آب غوطه‌ور هستند، بنابراین باید یک سیستم تهویه در داخل آب موجود باشد تا با تهویه و اکسیژن دهی به ریشه‌ها، امکان رشد هر چه بهتر آنها را فراهم کند.
این سیستم بدلایلی در برخی از گیاهان قابلیت استفاده را ندارد. برای مثال در گیاهانی که نیاز به بستن غده دارند و گیاهان پیازی، عملا کاربردی نخواهد داشت.
همچنین گیاهانی که نسبت به غرقاب حساس هستند هم در این تکنیک قابل اجرا و کشت نخواهند بود.
تنظیم EC, pH, TDS مانند سایر روش‌های هیدروپونیک در این روش هم لازم و ضروری است.

3
- روش کشت جزر و مدی (Ebb and Flow)
سیستم کشت جزر و مدی (Ebb and Flow) یا روش زهکشی و غرقاب (Flood and Drain)، یکی از قابل اطمینان‌ترین تکنیک‌های کشت هیدروپونیک از نظر تهویه و تغذیه گیاه است.
این روش خود دارای 3 زیر روش متفاوت است که بسته به شرایط مختلف قابل استفاده هستند
یا روش زهکشی و غرقاب (Flood and Drain) که گیاهان به طریقی کاشته می‌شوند که ریشه‌ها در یک عمق محلول ثابت قرار می‌گیرند و محلول غذایی، 4-3 بار در طی روز تخلیه می‌شود تا امکان تنفس ریشه هم فراهم شود.
معمولا یک زمان سنج اتوماتیک به پمپ غوطه ور در مخزن وصل است و محلول غذایی را تزریق می‌کند و وقتی خاموش می‌شود محلول غذایی در اثر نیروی گرانش تخلیه می‌شود.
این روش می‌تواند به صورت سینی‌های لبه‌دار یا گلدان‌های حاوی پشم سنگ گرانولی (راکوول) حاوی گیاه باشد که پر و خالی از محلول می‌شود.
این روش یکی از قابل اطمینان ترین تکنیک‌های کشت هیدروپونیک برای در اختیار قرار دادن آب و مواد غذایی در محدودۀ ریشه است.
شایع‌ترین بسترهای مورد استفاده در این تکنیک، سنگ ریزه یا سنگ رودخانه‌ای و ماسه است. گرچه هر بستری که در حالت غرقاب بصورت شناور در نیایید نیز برای این تکنیک کاربرد دارد.
این تکنیک را می‌توان مانند شکل زیر با روش کشت هیدروپونیک گلدانی تلفیق کرد.
فقط برای تزریق مواد به داخل سینی کشت از نیروی پمپ استفاده می‌شود و برای خروج آب و محلول غذایی براحتی می‌توان از نیروی جاذبه زمین کمک گرفت.
پیشنهاد می‌شود که یک پمپ هوا برای تزریق هوای تازه به داخل مخزن اصلی در نظر گرفته شود تا باعث بهبود وضعیت هوای محلول در آب گردد.
اساسا 3 نوع سیستم جزر و مدی وجود دارد:

-1 ظروف سری (Plant containers in series design)
در این سیستم، تمام ظروف بصورت جداگانه با آب و محلول غذایی تغذیه می‌شوند و در عین حال تمام ظروف هم به هم متصل هستند.
series design
یک لوله سر ریز میتواند ارتفاع آب را در تمام گلدان‌ها بصورت یکسان تنظیم کند.
شما می‌توانید با تنظیم ارتفاع لوله آب سر ریز، ارتفاع غرقاب شدن بستر گیاه را تنظیم کنید. این مورد برای زمانیکه گیاه به سن بالاتری رسید، می‌تواند مفید باشد
-2 سینی سیل (Flooding tray design)
این سیستم که بصورت یک سینی مربع یا مستطیل کم عمق طراحی شده است، باعث می‌شود که با ورد آب از یک سمت، بصورت سیل گونه با طرف دیگر سینی برود و با تنظیم ارتفاع لوله زه کش (خروجی) میتوان ارتفاع سیل را در سینی کشت تنظیم نمود.
Flooding tray design
این سیستم بیشتر برای گیاهانی کاربرد دارند که فعلا در مرحله نشاگیری هستند تا پس از بزرگ‌تر شدن، به یک سیستم کشت هیدروپونیک دایمی منتقل شوند. گیاهان بصورت گلدانی یا سینی نشا در سینی کشت اصلی قرار می‌گیرند.
Flooding tray design
یکی از عیوب عمده این سیستم، ایجاد جلبک در سینی است که باید تمیز شوند. گرچه وجود خود جلبک باعث بروز مشکل نمی‌شود اما مصرف اکسیژن محلول در آب توسط جلبک که مورد نیاز ریشه‌های گیاه است، باعث بروز مشکل در روند رویشی گیاه می‌گردد.
علت بوجود آمدن این مشکل هم بخاطر نفوذ نور به داخل سینی کشت است.
- 3مخزن تزریق و جمع آوری سیل (Surge tank flood and drain design)
در تمام سیستم‌های جزر و مدی، مخزن همیشه پایین‌تر از سیستم هیدروپونیک قرار دارد. اما در این روش مخزن اصلی بالاتر از سیستم کشت هیدروپونیک قرار می‌گیرد.
Surge tank flood and drain design
این تکنیک علاوه بر اینکه فضای عمودی بیشتری نیاز دارد، هزینه‌های راه اندازی آن نیز به نسبت دو روش دیگر، بالاتر است. اینتکنیک دارای دو مخزن است. یکی مخزن اصلی و دیگری مخزن هم سطح کننده محلول با گلدان‌های کشت.
flood and drain design
آب از مخزن اصلی به مخزن هم سطح کننده توسط پمپ وارد می‌شود و به دلیل متصل بودن این مخزن به گلدان‌ها، آب و محلول غذایی بطور یکنواخت و هم سطح در بین تمام آنها توزیع می‌گردد.
flood and drain design
پس از طی زمان مورد نیاز که بر اساس نوع و سن گیاه تنظیم می‌شود، توسط یک شیر برقی زمان‌دار، آب از خروجی انتهای گلدان‌ها به مخزن دوم و از مخزن دوم به مخزن اصلی بازگردانده می‌شود.
این تکنیک در این روش به دلیل هزینه‌های بالای راه اندازی، تقریبا منسوخ شده است.
تنظیم EC, pH, TDS مانند سایر روش‌های هیدروپونیک در این روش هم لازم و ضروری است.
این روش هم بصورت سیستم باز، نیمه بسته یا کاملا بسته قابلیت اجرا را دارد.

-2 روش کشت فیلم غذایی (Nutrient Film Technique-NFT)
(سیستم NFT (فیلم غذایی)، یک نوع سیستم كشت هیدروپونیک است كه به‌ دلیل هزینه نصب پایین و روش استفاده آسان، بین پرورش‌ دهندگان محصولات خانگی محبوبیت زیادی دارد.
كاشت كاهو، ریحان، گوجه‌فرنگی، خیار، داودی و توت‌فرنگی از جمله محصولات رایجی هستند كه به این روش كشت می‌شوند.
NFT یک نوع سیستم كشت هیدروپونیک است كه به‌ دلیل هزینه نصب پایین و روش استفاده آسان، بین پرورش‌ دهندگان محصولات خانگی محبوبیت زیادی دارد.
در استرالیا و نیوزیلند از این روش برای كاشت كاهو استفاده می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود تا محصول به خاک آلوده نشود. ریحان، گوجه‌فرنگی و خیار (آمریكا)، داودی (انگلیس) و توت‌ فرنگی (بلژیک و هلند)، از جمله محصولاتی هستند كه به این روش كشت می‌شوند.
در این روش بخشی از ریشه‌ها در هوا و بخشی دیگر درون یک لایه نازک از محلول غذایی در جریان قرار دارد، درنتیجه ریشه‌ها آزادانه با محلول غذایی در تماسند.
این روش باعث افزایش نسبت سطح به حجم محلول شده و همچنین از غوطه‌وری ریشه‌ها در بالای محلول جلوگیری می‌شود. محیط اطراف ریشه به دلیل جابجایی مداوم محلول، سرشار از اكسیژن است و در نتیجۀ بهبود تهویه، محصول مرغوبی تولید می‌شود.
سیستم NFT در اواسط دهۀ 1960 در انگلستان توسط دکتر آلن کوپر توسعه داده شد.
مزیت اصلی سیستم NFT:
علاوه بر هزینه پایین نصب و راه اندازی، ریشه‌های گیاه به منابع کافی آب، اکسیژن و مواد مغذی دسترسی کامل دارند.
معایب سیستم NFT:
- 1توقف جریان محلول به هردلیل (بویژه قطعی برق) باعث بروز تنش و خشكی سریع می‌شود که می‌توان با تعبیۀ ژنراتور یا استفاده از پنل‌های خورشیدی بر این مشکل غلبه نمود.
- 2 در ابتدای كشت به‌ دلیل عدم وجود شاخ و برگ و تابش مستقیم خورشید، دما در ناحیه ریشه به سرعت بالا می‌رود و در اثر رشد ریشه‌ها، ممكن است كانال‌ها مسدود شوند. برای رفع این مشکل هم می‌توان از مكعب‌های پشم ‌‌‌‌‌سنگ در مسیر محلول غذایی استفاده می‌شود، درنتیجه از تنش رطوبتی و تغییرات سریع دما جلوگیری شده و باعث استحكام بیشترگیاه می‌شود.
بهترین طول تونل‌های سیستم NFT از نظر انتقال آب و مواد غذایی باید 10 متر بوده و سرعت جریان آب در هر تونل بین 2-1 لیتر در دقیقه باشد.
شیب مورد نیاز هم حداکثر 1% جهت عدم تجمع آب در یک نقطه پیشنهاد می‌شود. در صورتیکه تونل باید بیش از این دارای طول باشد، می‌توان یک ورودی دیگر آب به آن اضافه کرد تا در انتهای تونل، گیاهان دچار کمبود و تنش آب و محلول غذایی نشوند.
عمق محلول غذایی در حال انتقال، باید حداکثر 5 میلیمتر باشد. مخزن قرارگیری محلول غذایی و آب حتما باید دارای سیستم تزریق هوا باشد تا کمبود اکسیژن آب را تامین نماید.
شکل زیر نمایش ترکیب دو سیستم کشت گلدانی (Pot) و فیلم غذایی (NFT) در کشت هیدروپونیک جعفری را به خوبی نشان می‌دهد.
تذکر:
مانند سایر روش‌های کشت هیدروپونیک، استفاده از سنسورهای خاص جهت تعیین میزان pH, EC, TDS, Co2 و رطوبت محیطی لازم و ضروری است. توجه به میزان تجمع نمک و شوری محیط کشت (EC) از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است که آبشویی بستر را ضروری می‌سازد.

در سیستم کشت هیدروپونیک گلدانی، گیاه درون گلدان‌های مخصوص با توجه به نیاز گیاه و با تراکم مشخص در واحد سطح کشت می‌گردند.
در این پست به معرفی دو روش در تکنیک گلدانی سیستم هیدروپونیک می پردازیم.
1- روش کشت گلدانی (Pot Systems)
در این نوع کشت، گیاه درون گلدان‌های مخصوص با توجه به نیاز گیاه و با تراکم مشخص در واحد سطح کشت می‌گردند.
گلدان‌ها با توجه به نوع گیاه در ارتفاع‌های استاندارد خاص، یا بر روی زمین و یا بر روی پایه‌ها قرار گرفته و کود و محلول‌های غذایی توسط قطره چکان‌های مجزا برای هر گلدان با ظرفیت 8 الی 15 لیتر در اختیار گیاه قرار میگیرد.
این روش برای بسیاری از گیاهان قابلیت اجرا را دارد. برای مثال گیاهانی مثل گوجه فرنگی، انجیر، موز، توت فرنگی و… .
حتی در صورت وجود اقلیم مناسب در خارج از گلخانه هم می‌توان سیستم هیدروپونیک (بویژه تکنیک گلدانی) را اجرا نمود.
در صورتیکه گلدان‌ها بصورت عمودی روی یکدیگر قرار گیرند، آب و محلول‌های غذایی با استفاده پمپ و با استفاده از جاذبه زمین از بالا بسمت پایین روانه شده و کلیه گلدان‌ها و گیاهان را تغذیه میکنند و نیازی به استفاده از لوله‌های متعدد برای هر گلدان نیست. این روش فقط برای گیاهانی قابلیت اجرا را دارد که ارتفاع نمی‌گیرند و پاکوتاه هستند مانند توت فرنگی.
در صورتیکه گلدان‌ها بصورت افقی در کنار یکدیگر قرار بگیرند، آب و محلول‌های غذایی با استفاده از نیروی پمپ و با استفاده از لوله‌های نازک انتقال آب و نازل‌ها به تک تک گلدان‌ها در طول گلخانه هدایت می‌شوند.
این روش بیشتر برای گیاهانی کاربرد دارد که دارای ارتفاع و حجم زیادی هستند مانند گوجه فرنگی، انجیر، موز و… .
سیستم‌های هیدروپونیک، بطور کلی به سه نوع باز (Open)، بسته (Close) و نیمه باز (Semi-open) تقسیم بندی می‌شوند.
هر کدام از این سیستم‌ها دارای معایب و مزایایی هستند که بطور خلاصه به آنها می‌پردازیم.
 

تیرنگ

New member
  • سیستم هیدروپونیک باز (Open Hydroponic Systems):
این سیستم بصورتی طراحی می‌شود که با هزینه کم بتواند پاسخگوی نیاز تولید کننده باشد. در این سیستم، بدون در نظر گرفتن میزان مصرف گیاه، صرفا با تزریق مقدار مواد غذایی مناسب مورد نیاز گیاه، به رشد آن کمک می‌شود. در انتهای این سیستم، مواد غذایی به همراه آب به خارج از گلخانه هدایت می‌شوند.
مزایای این سیستم:

1- هزینه اولیه راه اندازی کم به نسبت سیستم بسته

معایب سیستم:

1- مصرف بالای آب

2- مصرف بالای کود

3- آلوده شدن محیط زیست

به دلایل بالا، این تکنیک دیگر امروزه کارایی نداشته و منسوخ شده است.
سیستم هیدروپونیک بسته (Closed Hydroponic Systems):
این سیستم بگونه‌ای طراحی می‌شود تا با حداقل مصرف آب و کود، بالاترین عملکرد را داشته باشد. در این سیستم پس از تزریق آب و مواد غذایی محلول به داخل سیستم، در انتها با خروج زه آب، این محلول مورد تجزیه قرار می‌گیرد و با موادی که مورد نیاز گیاه بوده و در محلول بدلیل مصرف توسط گیاه دچار کاهش شده، تقویت شده، تنظیم pH,EC شده در نهایت ضدعفونی می‌شود و سپس به درون سیستم مجددا تزریق می‌گردد.

مزایای این سیستم:

1- کاهش شدید مصرف آب (مصرف بهینه آب)

2- کاهش شدید مصرف کود (مصرف بهینه مواد غذایی)

3- عدم آلودگی محیط زیست

4- افزایش رشد و محصول دهی گیاه

معایب این سیستم:

1- نیاز به سرمایه گذاری اولیه نسبتا بالاتر برای ایجاد تاسیسات آنالیز مواد و برگشت آب

به دلایل بالا، هم اکنون این تکنیک در سیستم هیدروپونیک در کل دنیا در حال اجرا بود و پیشرفت‌های بزرگی در این سیستم برای کاهش مصرف آب و کود و ضد عفونی ارگانیک محلول بوجود آمده‌اند.

  • سیستم هیدروپونیک نیمه باز (Semi-open Hydroponic Systems):
یک سیستم هیدروپونیک که مشتق شده از دو نوع قبلی است که بصورت نیمه باز طراحی می‌شود. این تکنیک بدین صورت است که آب و محلول غذایی پس از تزریق به داخل سیستم و برگشت مجدد، بدون تنظیم میزان مواد موجود و فقط با تنظیم pH,EC مجددا به داخل سیستم تزریق می‌شود.
در این حالت فقط می‌توان مدت زمان محدودی از این تکنیک استفاده کرد و بعد از حداکثر 2 هفته برای عناصر ماکرو و حداکثر 4 هفته برای عناصر میکرو، می‌بایست آب و مواد غذایی بطور کامل در سیستم تجدید شوند.
این روش هم به دلیل مصرف زیاد آب و کود، آلودگی محیط زیست و تنظیم نبودن میزان مواد و در نتیجه امکان آسیب به رشد گیاه در طول رشد و کاهش محصول، منسوخ شده است.
 
بالا